Mortiis - Ånden som gjorde opprør [reissue]

• BandMortiis [NO]
• TitelÅnden som gjorde opprør [reissue]
• Release datum2025
• LabelOut Of Season [US]
• Genre Black metal

Tracklist

01. En mørk horisont
02. Visjoner av en eldgammel fremtid

Ånden Som Gjorde Opprör hoort bij de vroege dungeon synth-escapades van voormalig Emperor-bassist Mortiis. Tegenwoordig zit hij een in de industrial / gothic hoek maar daarmee kan hij mij niet bepaald boeien. 'Dungeon synth' staat in mijn boekje voor de krukkige synthklanken die het zwartmetaal uit de vroege jaren '90 hun mystieke lading gaven maar die in dit geval zijn ontdaan van de metal. Het gevoel en decor blijft rechtovereind staan, maar de agressie van de gitaren, krijsen en drums blijven achterwege.

Vaak worden eenvoudige melodieën opgerekt om daarmee een hypnotiserende uitwerking te beoefenen. Mortiis is één van de pioniers. Van alle dungeon synth artiesten is Mortiis wel de enige waar ik echt warme gevoelens bij krijg. Juist ook omdat hij denk ik in de jaren '90 zo goed begreep waar de kneep zit als het gaat om de zwartmetalen sfeerschepperij. Varg Vikernes maakte ook aardige dingen. Vooral als intermezzo op zijn eerdere Burzum-albums. Maar dingen als Old Sorcery, Depressive Silence, Hole Dweller en Erang halen het hier wat mij betreft niet bij.

Dit album staat vol met minimalistische synthklanken die vooral het gevoel oproepen van besneeuwde bergwanden en woudgronden die zijn gehuld in moeilijk doordringbare mistbanken. Het terrein waar bosgeesten, donkere elfen, weerwolven en ander mythologisch gespuis graag de dienst uitmaken. Vanuit de ruïnes van een mystiek fort rust het oog van een eens machtige tovenaar op het gebied, broedend op een plan om de wereld weer zijn wil op te kunnen leggen.

In die zin gloeit er wel wat hoop en strijdvaardigheid binnen de uitgesponnen klanken die Mortiis uit zijn toetsenapparatuur perst. Daarmee onderscheidt het zich van het meer neerslachtige Født Til Å Herske.

Niettemin is de aanpak hetzelfde. Denk aan repeterende loopjes en langstrekkende sfeerschetsen die aangekleed zijn met eenvoudige en herkenbare melodieën. Het opbeurende karakter wordt gegeven door de wat hogere tempo's en de kunstmatige paukenslagen en vervormd klinkend koperwerk. Ik draai het niet vaak. Mortiis is geen Vangelis maar juist de sfeer die Mortiis hierop schetst, blijft onvergetelijk.